Marian Hemar (1901-1972)

Marian Hemar (1901-1972)

Marian Hemar

Żołnierz SBSK na stanowisku obrony pod Gazalą, marzec 1942, arch. fot. Tadeusza Szumańskiego, NAC

Skrót nazwy Banku Gospodarstwa Krajowego znalazł się w jednej ze zwrotek Samodzielnej Brygady Strzelców Karpackich (SBSK), słynnej jednostki Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie z czasów II wojny światowej, sformowanej w kwietniu 1940 r. we Francji. „Byłem w Polsce inżynierem. - Miałem w Wilnie domy dwa. Byłem krawcem - A ja szoferem. A ja byłem w BGK”. Autorem tekstu wykonanego po raz pierwszy 6 kwietnia 1941 r. hymnu oraz melodii do niego był prowadzący w brygadzie w latach 1940-1941 prace kulturalno-oświatowe Marian Hemar.
Ten urodzony we Lwowie satyryk, poeta, komediopisarz to przede wszystkim autor tekstów i często muzyki do ponad dwóch tysięcy piosenek, w tym takich przebojów jak „Kiedy znów zakwitną białe bzy”, „Czy pani Marta jest grzechu warta”, „Ten wąsik” czy „Upić się warto”. Jego piosenka „Ten wąsik”, która była satyrą na Adolfa Hitlera, po wykonaniu jej przez Ludwika Sempolińskiego spowodowała w 1939 r. interwencję ambasadora niemieckiego. Szlak bojowy Brygady szedł przez Syrię i po kapitulacji Francji, gdy połączyła się z siłami brytyjskimi, przez Palestynę, Egipt, Tobruk. Po przeformowaniu brygady w 3 Dywizję Strzelców Karpackich przez Irak, gdzie weszła w skład 2 Korpusu Armii Polskiej na Wschodzie, dowodzonego przez gen. Władysława Andersa. Na przełomie 1943/1944 dywizję wraz z 2 Korpusem przetransportowano do Włoch, gdzie oddziały zostały podporządkowane alianckiej 21 Grupie Armii. Dywizja wzięła tam udział w walkach o Monte Cassino. Pod zdobytym klasztorem na Monte Cassino plutonowy Emil Czech z batalionu saperów 3 Dywizji odegrał jako pierwszy hejnał mariacki na trąbce. Swój szlak bojowy jednostka zakończyła 21 kwietnia 1945 r. wkroczeniem do Bolonii.